Thuở nhỏ, ba thỉnh thoảng chở tôi đi dạo phố Sài Gòn. Chúng tôi hay đi dọc sông Sài Gòn. Bên bến Bạch Đằng, ông chỉ cho tôi tượng Trần Hưng Đạo.

Tôi thắc mắc "ông ấy là ai và tại sao được dựng tượng ở đây?". Ba nói rằng vì Đức Thánh Trần đã giúp nước ta diệt giặc trên sông Bạch Đằng - một kẻ thù lâu đời và nguy hiểm nhất của dân tộc. Đó là một trong những bài học lịch sử đầu tiên mà tôi đã được dạy. Rồi tôi còn được học thêm các bài học lịch sử khác khi đi qua tượng Nguyễn Tri Phương tiếp giáp giữa quận 5 và quận 10, tượng Phù Đổng Thiên Vương ở quận một. Trong ký ức của một cậu bé, các tượng ấy cao lớn lắm, như độ tôn kính của tôi với các anh hùng nước mình.

Mùa hè năm 2012, trong dịp đến Viện Toán học Việt Nam tại Hà Nội, tôi thấy tượng bán thân của Giáo sư Lê Văn Thiêm được đặt ngay mặt chính của Viện. Chính bức tượng đã giúp tôi bổ sung khiếm khuyết về kiến thức lịch sử. Nhờ đó, tôi có thêm bài học về một trong các nhà "khai quốc công thần" của nền Toán học hiện đại nước nhà, cũng là vị Viện trưởng đầu tiên của Viện Toán học Việt Nam. Bài học về lịch sử ngành, một phần trong dòng chảy lịch sử nước ta, đã được tôi tiếp nhận tự nhiên như vậy.

Sau này, khi học tập và làm việc ở nhiều nước, tôi vẫn giữ thói quen tìm hiểu lịch sử của các công trình và địa phương đó thông qua các nhân vật được dựng tượng. Nhiều tòa nhà lịch sử ở châu Âu thường có tượng bán thân các danh nhân. Các tượng toàn thân lớn hơn thường được đặt ở ngoài trời, nút giao thông, công viên hay ở quảng trường. Người qua lại dễ dàng đến ngắm tượng và đọc những thông tin liên quan. Các tượng ở phương Tây được tạc sắc nét và có hồn hơn tượng ở Việt Nam.

Đặc điểm chung của các tượng nhân vật lịch sử khiến tôi thích thú, cả ở Việt Nam và châu Âu, là chúng không quá chiếm diện tích và hầu hết đều có nghĩa. Tượng Đức Thánh Trần uy nghi hướng ra sông Sài Gòn bên Bạch Đằng, tượng Nữ tướng Lê Chân đơn sơ nhưng rất hợp với không gian trung tâm thành phố Hải Phòng, vùng đất bà có công lập nên. Tượng vua Lê Thái Tổ khiêm nhường trong không gian trầm mặc nép phía tây Hồ Gươm - một trong vài bức tượng cổ nhất và giá trị nhất của quốc gia. Tượng bán thân Giáo sư Lê Văn Thiêm được đặt khiêm tốn nhưng rất trang trọng ở cơ quan mà ông đã gây dựng từ ngày đầu tiên. Tượng tướng Charles de Gaulle chiếm diện tích vừa phải ở quảng trường đi bộ Đại lộ Champs-Elysée, nơi ông rảo bước trong ngày Paris được giải phóng khỏi quân phát-xít...

Tôi vừa tìm đọc lại lịch sử để biết thêm về vua Lý Thái Tông - người được ngành Tòa án Việt Nam chọn làm biểu tượng và sẽ dựng tượng vua trước sân tòa. Lý Thái Tông có công xây dựng Bộ luật Hình Thư, được xem là bộ luật đầu tiên của Việt Nam, nhưng không thấy vị vua này thiết lập hệ thống luật pháp hay kỹ thuật xét xử như thế nào.

Trong chế độ phong kiến, từ luật lệ đến xét xử đều do Vua điều hành. Hình thức này hoàn toàn khác với chế độ pháp quyền mà các quốc gia đã mất nhiều thế kỷ để gây dựng. Cho đến tận hôm nay, Việt Nam cũng như các quốc gia, đều đang nỗ lực để có một nền pháp quyền, nơi lập pháp, hành pháp và tư pháp độc lập để công lý được thực thi vì tiến bộ của xã hội.

Về bản chất, nhà nước tập quyền phong kiến khá mâu thuẫn với nhà nước pháp quyền. Vì vậy, làm sao có thể xem ông vua của chế độ phong kiến là biểu tượng của ngành tư pháp nước nhà, để nhân viên toàn ngành nhìn vào tượng vua mà khắc cốt ghi tâm về các triết lý đích thực của công việc mình đang thực thi? Để họ giữ thăng bằng cho cán cân công lý. Nó chỉ cần sai một ly, nhiều cuộc đời bị đẩy đi hàng nghìn dặm.

Ta không phủ nhận có những biểu tượng dù thành văn hay bất thành văn đã được thừa nhận một cách rộng rãi. Ngành y học cổ truyền nước ta luôn xem Hải Thượng Lãn Ông là ông tổ nghề của mình. Ngành dược khắp thế giới xem cái cân và con rắn là biểu tượng của họ. Tòa án nhiều quốc gia, cơ quan đại diện cho sự phán xét thiệt hơn trong công lý, trước giờ luôn được biểu trưng bằng hình ảnh chiếc cân - vật dụng trực quan hóa sự công bằng, nặng nhẹ.

Biểu tượng của mỗi ngành không chỉ đơn thuần cảm nhận bằng mắt, sờ bằng tay, nó còn là tư tưởng triết lý sâu xa gắn với biểu tượng đó, như mỗi bác sĩ được dạy luôn nhớ Lời thề Hippocrates. Tôi tự hỏi nhìn vào tượng vua Lý Thái Tông trong khuôn viên tòa án Việt Nam, mọi người có biết triết lý nào gắn với hình ảnh này?

Chưa kể, ở khía cạnh khác, việc dựng tượng ở Việt Nam bấy nay luôn đi kèm với kinh phí nhiều tỷ Đồng, dù có lấy từ ngân sách. Bạn tôi, làm trong ngành kiến trúc, có lần bảo, "cái giá của việc dựng tượng cũng thật vô chừng". Anh đòi 50 triệu cũng được mà 200 triệu hay 2 tỷ cũng vẫn được. Nó bao gồm cái giá của người sáng tác nghệ thuật, bức vẽ thiết kế, của chất lượng lớp bên trong, cái sơn quét bên ngoài, và còn bao nhiêu thứ người ta có thể nghĩ ra. Thi công một tòa nhà, người ta có thể khoét một mảng tường để kiểm định chất lượng. Nhưng tôi chưa thấy ai khoét cái đầu tượng một danh nhân để xem có gì bên trong, cạo lớp mạ bên ngoài xem nó có tý vàng nào như tuyên bố hay không.

Những mảng tối ấy, chỉ có vài người dựng tượng biết. Còn công chúng, có lẽ chỉ đoán già đoán non về cái giá thật của "công trình" mà mình nhìn thấy.

Chúng ta nỗ lực nghĩ ra các biểu tượng công lý để làm gì, nếu công lý còn gây ra nhiều dấu hỏi trong lòng người?

Võ Nhật Vinh

Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả, được đối tác nội dung của chúng tôi cung cấp và không thể hiện quan điểm của Microsoft News (MSN) hay Microsoft.

Nguyễn Phú Trọng

  • Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng khai ...
    Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng khai ...
    Thưa các đồng chí Trung ương,. Thưa các đồng chí tham dự Hội nghị,. Theo chương trình vừa được Trung ương thông qua, tại Hội nghị lần này, Ban Chấp ...
    Source by: Nhân Dân
  • Tổng Bí thư Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng. Nguyễn Phú Trọng ...
    Tổng Bí thư Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng. Nguyễn Phú Trọng ...
    Tổng Bí thư Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng, Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng, Hội nghị Trung ương 12, ...

Bí thư xã Liên Hà

  • Vụ Bí thư xã giết cháu thế mạng: Đau đớn mẹ đưa tang con mà ...
    Vụ Bí thư xã giết cháu thế mạng: Đau đớn mẹ đưa tang con mà ...
    (Dân trí) - Con bị sát hại oan ức mà gia đình không hề biết. Ngỡ người chết là Bí thư Đảng ủy xã Liên Hà, người nhà nạn nhân còn đến phụ giúp đám tang, thăm ...
    Source by: Dân Trí
  • Bí thư xã sát hại cháu để hưởng tiền bảo hiểm: Quá táng tận lương ...
    Bí thư xã sát hại cháu để hưởng tiền bảo hiểm: Quá táng tận lương ...
    Chỉ vì muốn được hưởng số tiền hảo hiểm để trả nợ, Bí thư Đảng uỷ xã Liên Hà (tỉnh Lâm Đồng) đã đang tâm lên kế hoạch và sát hại cháu vợ của mình.
    Source by: Báo Lao Động

Xổ số miền Nam thứ 2

  • XSDT. XSDT hôm nay. Xổ số Đồng Tháp. Xổ số Đồng Tháp hôm ...
    XSDT. XSDT hôm nay. Xổ số Đồng Tháp. Xổ số Đồng Tháp hôm ...
    xsdt, xsdt hôm nay, xổ số đồng tháp, xo so dong thap, sxdt, xổ số đồng tháp hôm nay, kết quả xsdt, kết quả xổ số đồng tháp, xs dt, xs đồng tháp, xổ số hôm nay, ...
  • XSHCM. XSHCM hôm nay. XSTP. XSTP hôm nay. KQXSHCM. Xổ ...
    XSHCM. XSHCM hôm nay. XSTP. XSTP hôm nay. KQXSHCM. Xổ ...
    XSHCM, XSTP, xổ số TP Hồ Chí Minh, xổ số thành phố, xổ số Hồ Chí Minh, xổ số TPHCM, xổ số, xsmn, xổ số miền nam, xo so, sxmn, kết quả xổ số, xs, kqxs, xổ ...

Duy Mạnh

  • Chị gái lên tiếng trước tin đồn vợ chồng Duy Mạnh - Quỳnh Anh lục ...
    Chị gái lên tiếng trước tin đồn vợ chồng Duy Mạnh - Quỳnh Anh lục ...
    Trước những tin đồn không mấy hay ho về em gái và em rể, Huyền Mi - chị gái Quỳnh Anh đã chính thức lên tiếng.
    Source by: Kênh 14
  • Giữa "tâm bão" Duy Mạnh bị tố nhậu say về mắng chửi vợ con, chị ...
    Giữa "tâm bão" Duy Mạnh bị tố nhậu say về mắng chửi vợ con, chị ...
    Huyền Mi - chị gái Quỳnh Anh đã đăng tin đính chính giữa lúc xuất hiện thêm tin sốc Duy Mạnh đánh vợ ở một trung tâm thương mại. Vừa mới đây, các fan hâm ...

WeFit

  • WeFit - Sự sụp đổ của
    WeFit - Sự sụp đổ của 'ý tưởng đẹp nhưng thực hiện ngây thơ'
    Chính việc không thể kiểm soát người dùng đã khiến mô hình chia sẻ phòng tập nhiều ý nghĩa với cả khách hàng lẫn đối tác của WeFit "chết yểu".
  • WeFit phá sản
    WeFit phá sản
    Ứng dụng kết nối phòng gym và spa Wefit phá sản sau thời gian bị tố nợ tiền nhà cung cấp và vướng thêm khó khăn vì dịch bệnh.

Tình Yêu và Tham Vọng tập 15

  • Số hưởng như Diễm My (Tình Yêu và Tham Vọng): Đi du hí với 2 ...
    Số hưởng như Diễm My (Tình Yêu và Tham Vọng): Đi du hí với 2 ...
    Tập 15 bộ phim Tình Yêu và Tham Vọng tiếp tục là những diễn biến hấp dẫn xoay quanh cuộc chiến thương trường và những chuyện tình tay ba giữa các nhân ...
    Source by: Kênh 14
  • Tình yêu và tham vọng. Tình yêu và tham vọng tập 15. VTV3. Xem ...
    Tình yêu và tham vọng. Tình yêu và tham vọng tập 15. VTV3. Xem ...
    Tình yêu và tham vọng, Tình yêu và tham vọng tập 15, tập 15 Tình yêu và tham vọng, Tinh yeu va tham vong tap 15, VTV3, Mạnh Trường, Nhan Phúc Vinh, Diễm ...

Diletta Leotta

  • Người đẹp dẫn chương trình bóng đá Ý, Diletta Leotta bị phát tán ...
    Người đẹp dẫn chương trình bóng đá Ý, Diletta Leotta bị phát tán ...
    Diletta Leotta và kênh Sky Sport Italia đều lên tiếng đề nghị điều tra sự việc, sau khi nhiều hình ảnh riêng tư của người đẹp dẫn chương trình này đang bị phát ...
    Source by: Báo Thanh Niên
  • Nữ MC Thể thao quyến rũ nhất hành tinh bị phát tán ảnh nóng
    Nữ MC Thể thao quyến rũ nhất hành tinh bị phát tán ảnh nóng
    Diletta Leotta là nữ phóng viên, MC thể thao nổi tiếng của Italia và hiện đang làm cho kênh Sky Sport Italia. Cô thường xuyên xuất hiện trong các trận đấu rực ...

Cua mặt quỷ

  • Suýt chết vì ăn cua mặt quỷ
    Suýt chết vì ăn cua mặt quỷ
    Anh Lê Văn Mua, 34 tuổi, ở Côn Đảo, sau khi ăn một con cua lạ thì bị tê lưỡi, cứng chân tay, khó thở. - VnExpress.
    Source by: VnExpress
  • Cua mặt quỷ độc như thế nào mà ăn 2 cái càng cua đã nguy kịch?
    Cua mặt quỷ độc như thế nào mà ăn 2 cái càng cua đã nguy kịch?
    Người không may ăn phải cua mặt quỷ có thể tê liệt, suy hô hấp, hôn mê và tử vong nhanh chóng dù chỉ ăn với liều lượng cực thấp.
    Source by: Báo Thanh Niên

Những Ngày Không Quên tập 26

  • Tức ứa gan với màn xanh lá tiểu tam của Quốc (Những Ngày Không ...
    Tức ứa gan với màn xanh lá tiểu tam của Quốc (Những Ngày Không ...
    Những Ngày Không Quên tập 26 tiếp tục xoáy sâu vào thái độ trơ tráo của Vy tiểu tam nhưng điều gây ức chế hơn cả lại là một câu thoại của Quốc.
    Source by: Kênh 14
  • "Những ngày không quên" tập 27: Khuê khuyên Huệ nên thông cảm ...
    "Những ngày không quên" tập 27: Khuê khuyên Huệ nên thông cảm ...
    Kinhtedothi – Với kinh nghiệm trong hôn nhân của mình, Khuê đã khuyên Huệ nên thông cảm cho Quốc.

Google Lens

  • Google Lens, đã hay càng hay hơn!
    Google Lens, đã hay càng hay hơn!
    Google Lens là một công nghệ nhận dạng hình ảnh do Google phát triển, được thiết kế để khi ta đưa ống kính máy ảnh (của điện thoại di động) vào một đối ...
    Source by: Báo Đồng Nai
  • "Mắt thần điện tử" Google Lens: phương thức tìm thông tin và học ...
    "Mắt thần điện tử" Google Lens: phương thức tìm thông tin và học ...
    Công nghệ nhận diện hình ảnh (image recognition technology) Google Lens đã được Google phát triển và đưa ra từ tháng 10-2017 khai thác thế mạnh của ...

Ngày của Mẹ

  • Google chào mừng Ngày của Mẹ với thiệp Doodle tự thiết kế
    Google chào mừng Ngày của Mẹ với thiệp Doodle tự thiết kế
    TGVN. Người dùng có thể tự thiết kế thiệp chúc mừng trực tuyến nhân Ngày của Mẹ (10/5) trên trang chủ của Google. TIN LIÊN QUAN. google chao mung ngay ...
  • Ngày của mẹ: Sao Việt viết lời yêu thương, khoe khoảnh khắc ngọt ...
    Ngày của mẹ: Sao Việt viết lời yêu thương, khoe khoảnh khắc ngọt ...
    H'hen Niê, Tiên Nguyễn, Ngô Thanh Vân, Lệ Quyên, Trà My,... và nhiều sao Việt khác đồng loạt đăng khoảnh khắc bên mẹ kèm những lời ngọt ngào đầy ý ...
    Source by: Vietnamnet.vn

Bphone

  • So sánh Bphone B86 và Bphone 3
    So sánh Bphone B86 và Bphone 3
    Smartphone mới nhất của Bkav trông khá giống Bphone 3 ra mắt năm 2018, nhưng độ hoàn thiện cao hơn và cụm camera khác biệt. - VnExpress.
    Source by: VnExpress
  • Các diễn đàn công nghệ đánh giá thế nào về Bphone B86 mới ra ...
    Các diễn đàn công nghệ đánh giá thế nào về Bphone B86 mới ra ...
    Đến hẹn lại lên" Bkav cho ra mắt mẫu Bphone mới nhất – B86. Và cũng "đến hẹn lại lên", các diễn đàn công nghệ tại Việt Nam ngay lập tức có những phản ứng ...
    Source by: Báo Lao Động

Ngày của Mẹ 2020

  • "Cân mẹ" tập cuối: Lắng đọng ngày của mẹ năm 2020
    "Cân mẹ" tập cuối: Lắng đọng ngày của mẹ năm 2020
    Tập cuối phim 'Cân mẹ' cũng khép lại hành trình của 3 người con với những 'âm mưu' về tài sản của mẹ mình, qua đó tôn lên giá trị của tình mẫu tử, đạo làm ...
  • Tập cuối "Cân mẹ": Nhiều suy nghĩ cho Ngày của Mẹ năm 2020
    Tập cuối "Cân mẹ": Nhiều suy nghĩ cho Ngày của Mẹ năm 2020
    Tập ba và cũng là tập cuối của dự án phim ngắn " Cân mẹ " với tên gọi "Út mới là số 1" vừa phát sóng ngày 9.5 đã nhận được những phản hồi tích cực của khán ...

Ngay cua me

  • Google chào mừng Ngày của Mẹ với thiệp Doodle tự thiết kế
    Google chào mừng Ngày của Mẹ với thiệp Doodle tự thiết kế
    TGVN. Người dùng có thể tự thiết kế thiệp chúc mừng trực tuyến nhân Ngày của Mẹ (10/5) trên trang chủ của Google. TIN LIÊN QUAN. google chao mung ngay ...
  • Google kỷ niệm Ngày của Mẹ bằng thiệp Doodle tự thiết kế
    Google kỷ niệm Ngày của Mẹ bằng thiệp Doodle tự thiết kế
    Google Doole nhân Ngày của Mẹ năm 2020 ra mắt trang chủ tương tác mới cho phép người dùng tự thiết kế thiệp chúc mừng trực tuyến.
    Source by: Báo Lao Động

Bphone 4

  • Loạt smartphone tầm giá 9 triệu cạnh tranh với "Bphone 4"
    Loạt smartphone tầm giá 9 triệu cạnh tranh với "Bphone 4"
    (Dân trí) - Oppo Reno 3, Galaxy A70, Vivo V19,... là những thiết bị mới ra mắt và sẽ cạnh tranh trực tiếp với Bphone B86 trong phân khúc giá 9 triệu đồng tại thị ...
    Source by: Dân Trí

SNSD

  • SONE đang hân hoan vì SNSD tụ họp, bỗng "giận tím người" khi ...
    SONE đang hân hoan vì SNSD tụ họp, bỗng "giận tím người" khi ...
    Mới vào ngày 10/5, toàn thể SONE còn được dịp hân hoan khi chứng kiến các thành viên SNSD hội tụ, cùng nhau tham dự đám cưới của người quản lý.
    Source by: Kênh 14
  • Các chấn thương nghiêm trọng mà SNSD từng gặp phải
    Các chấn thương nghiêm trọng mà SNSD từng gặp phải
    1. Mắt cá chân của Yuri. Năm 2017, Yuri từng gặp chấn thương dây chằng ở mắt cá chân phải trong SMTOWN LIVE WORLD TOUR VI IN JAPAN. Các fan chú ý ...
    Source by: Saostar.vn

Inuyasha

  • Inuyasha ra mắt bất ngờ phần hậu bản, kể về "đời con cháu" của ...
    Inuyasha ra mắt bất ngờ phần hậu bản, kể về "đời con cháu" của ...
    Thông tin về phần mới của anime Inuyasha đã gây bất ngờ lớn cho các fan của bộ truyện kinh điển này.
    Source by: GameK
  • Bộ anime huyền thoại Inuyasha trở lại, kể về câu chuyện của đời sau
    Bộ anime huyền thoại Inuyasha trở lại, kể về câu chuyện của đời sau
    Theo trang Viz, phần anime hậu truyện của Inuyasha có tên Hanyou no Yashahime của Rumiko Takahashi đã quay trở lại, cùng với đó, nhà sản xuất cũng đã ...

Mother's Day 2020

Thế giới hôn nhân tập 13

  • Thế Giới Hôn Nhân tập 13: Nhói lòng cảnh bà cả đang quỳ gối vì ...
    Thế Giới Hôn Nhân tập 13: Nhói lòng cảnh bà cả đang quỳ gối vì ...
    Thế Giới Hôn Nhân tập 13 chủ yếu xoay quanh Joon Young - cậu con trai mắc không ít những vấn đề tâm lý sau cuộc hôn nhân đổ vỡ của bố mẹ.
    Source by: Kênh 14
  • Link xem Thế giới hôn nhân tập 13 vietsub, thuyết minh
    Link xem Thế giới hôn nhân tập 13 vietsub, thuyết minh
    Thế giới hôn nhân tập 13 bà cả Sun Woo (Kim Hee Ae) và chồng cũ Tae Oh (Park Hae Joon) lại tiếp tục có màn mây mưa vì không kiềm chế được cảm xúc.

Quân vương bất diệt tập 8

  • Quân Vương Bất Diệt tập 8 bùng nổ "phản ứng hóa học" giữa chàng ...
    Quân Vương Bất Diệt tập 8 bùng nổ "phản ứng hóa học" giữa chàng ...
    Sau 7 tập chờ đợi, Quân Vương Bất Diệt đã bắt đầu hấp dẫn hơn khi mưu tính của tên phản tặc Lee Rim đã dần lộ rõ.
    Source by: Kênh 14
  • Kang Shin Jae là người của thế giới phản chiếu ở quân vương bất ...
    Kang Shin Jae là người của thế giới phản chiếu ở quân vương bất ...
    Kang Shin Jae lần đầu tiên chạm mặt hoàng đế Lee Gon. Đó là lý do vì sao, Kang Shin Jae luôn bị ám ảnh bởi những mơ, những con đường và ký ức về Lee ...
    Source by: Saostar.vn

Soure by: VnExpress


Facebook Google twitter
Tags: Tượng trước sân tòa