Tôi biết đôi câu chuyện có dáng dấp trinh thám với nhiều uẩn khúc.

Tôi có ông thầy, nhưng thân tình như bạn, gặp phải tình huống éo le. Anh làm luận án Phó tiến sỹ tại trường Tổng hợp Lomonosov, Nga. Luận án đã bảo vệ thành công và không có gì vướng mắc. Dăm năm sau, anh được vào tầm ngắm đưa lên lãnh đạo một đại học ở Việt Nam. Có ý kiến tố rằng luận văn của anh có một trang đạo nguyên từ luận văn khác. Bên tố cáo bố trí người sang tận thư viện của trường Lomonosov để chụp ảnh trang đó. Nhưng sang tới nơi, mượn được cuốn luận văn từ thủ thư, trang luận án kia bị xé mất rồi. Câu chuyện lửng lơ tại đó. Tôi thương anh lắm, nhưng cũng đành phải nghĩ rằng sự đạo một trang luận án ấy chắc là có thật.

Gần đây thôi, toà án Hà Nội xét xử vụ người bị tố đạo 30% luận án tiến sỹ kiện Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo việc đã quyết định thu hồi bằng tiến sỹ của anh. Luận án được bảo vệ thành công vào năm 2003 tại Đại học Kinh tế Quốc dân. Mười năm sau, 2013, chính vị hiệu trưởng mà mười năm trước làm chủ tịch cả ba hội đồng chấm luận án này (hội đồng bảo vệ chuyên đề, hội đồng bảo vệ cấp cơ sở và hội đồng bảo vệ luận án cấp trường) lại làm đơn tố cáo nghiên cứu sinh đã đạo 30% luận án từ một luận án khác tại một đại học khác. Hội đồng khoa học được lập ra để xác minh cũng kết luận như vậy. Thanh tra bộ cũng kết luận như vậy. Và Bộ trưởng ban hành quyết định thu hồi bằng tiến sỹ mà trường đã cấp. Toà xét xử, kết luận nguyên đơn thắng và Bộ trưởng thua kiện. Qua vụ việc, nhiều bạn tôi ở trường đó cho rằng việc tố cáo đạo luận án chỉ là cách để giải quyết "vấn đề cán bộ" khi người bị tố cáo có khả năng thăng tiến.

Cậu con trai lớn có lần hỏi tôi, sao lại dùng từ "đạo văn" mà không phải là "trộm cắp văn". Con tôi hỏi câu trên là vì tra từ "đạo" tại bất kỳ tự điển Hán - Việt nào cũng cho nghĩa là "trộm cắp cái của người khác làm của mình". Tôi trả lời con rằng, thời xưa ở ta chữ nghĩa phần lớn dùng từ Hán - Việt, vậy nên người ta sử dụng từ "đạo" trong Hán - Việt để nói về hành vi trộm cắp văn chương, khác với hành vi trộm cắp những thứ cụ thể - được dùng chữ Nôm cho dân gian dễ hiểu.

Ngày xưa, chuyện đạo văn cũng có, nhưng giới học hành cũng không ghép vào tội trộm cắp, mà chỉ kháo nhau, chê bai để trở thành bia miệng. Cũng vì người xưa rất ngại bia miệng - từ bậc quân tử bị coi thành tiểu nhân - nên đạo văn cũng chỉ có trong thời đạo đức suy đồi. Các bậc nho sĩ thường rất trọng danh dự, luôn tự mình biết xấu hổ. Hơn nữa, văn chương đâu có bán ngay ra được tiền. Chữ nghĩa để làm quan, rồi làm quan mới có tiền. Từ đạo văn mà ra được đến tiền cũng quá xa xôi nên không mấy ai làm.

Trong những giai đoạn phong kiến suy vi, người ta dùng tiền để mua bằng cấp, không mấy ai dùng cách đạo văn để có bằng. Vào thời thi cử suy biến, tiền mua được bằng tiến sỹ. Cụ Tam nguyên Yên đổ Nguyễn Khuyến đã có hai bài thơ vịnh tiến sỹ giấy. "Ghế tréo, lọng xanh ngồi bảnh choẹ/ Nghĩ rằng đồ thật, hoá đồ chơi" mô tả thời buổi nhiễu nhương đó.

Xã hội tiến lên, chữ nghĩa cũng trở thành hàng hoá, người ta gọi là hàng hoá phi vật thể, có giá trị trên thị trường, có được danh và bán được lợi. Cụ thể hơn, nó có thể là đoạn văn, câu thơ, nét nhạc, một công thức, phát kiến công nghệ, luận án tiến sỹ, một thủ pháp thương mại hay ý tưởng trong phát biểu nào đó. Tệ nạn đạo tri thức cũng mạnh hơn, người ta đạo nó vì cả danh lẫn lợi.

Sự thực, tri thức là thứ không tồn tại dưới dạng vật thể, không cất giấu được nên chứng minh rằng ý tưởng này là của anh hay của tôi rất khó. Người ta đã đưa ra phương thức đăng ký bản quyền để xác lập quyền sở hữu trí tuệ đối với hàng hoá tri thức, nhưng cơ chế này chỉ để giải quyết khi tranh chấp xảy ra. Cách nước này đạo ý tưởng, công nghệ của nước khác hiện tràn lan khắp nơi, kiện tụng cũng không giải quyết được. Biden, ứng cử viên Tổng thống Mỹ, mới bị tố đạo diễn văn của người khác từ năm 1987, hay phu nhân Tổng thống Trump cũng bị tố đạo ý phát biểu của phu nhân Tổng thống Obama. Tố lên để "dìm hàng" trong cạnh tranh là chính. Quả là muôn màu muôn vẻ.

Ở Việt Nam, nạn tố đạo luận án tiến sỹ cũng hay xảy ra, nhiều trường hợp bằng giả cũng bị phát hiện. Bằng thật mà nội dung giả có lẽ được quan tâm nhiều hơn, nhưng rồi cũng khó điều tra và kết luận. Ngoài những chuyện trên còn nhiều sự tích nữa. Chỉ đáng buồn, các vụ tố đạo luận văn thường không xuất phát từ mong muốn làm trong sáng đạo đức học thuật hay vì lẽ công bằng cho kinh tế tri thức mà dường như được sử dụng làm công cụ hạ bệ lẫn nhau.

Tuyển chọn cán bộ của ta tại nhiều vị trí thực ra không liên quan đến khoa học, cũng không nên sử dụng tiêu chí bằng cấp học thuật trong lựa chọn cán bộ làm gì. Nghề quản lý cần kỹ năng quản trị và cái tâm là chính. Người có học vị chỉ dành cho các cơ sở khoa học.

Tôi mong Luật Tố cáo được điều chỉnh theo hướng đưa ra quy trình giải quyết đối với các tố cáo đạo tri thức kèm chế tài mạnh. Đặc biệt, tổ chức nào mới có quyền kết luận tài liệu là "đạo" hay "không đạo" vô cùng quan trọng. Có vậy, tiến sỹ giấy mới giảm và tiến sỹ thật mới có đất dụng võ.

Đặng Hùng Võ

Tottenham

  • Bale đưa Tottenham lên nhì bảng
    Bale đưa Tottenham lên nhì bảng
    Gareth Bale ghi bàn quyết định, giúp Tottenham hạ Brighton 2-1 trong trận đá muộn vòng 7 Ngoại hạng Anh hôm 1/11. Ghi bàn: Harry Kane pen 13, Gareth Bale ...
    Source by: VnExpress
  • Kết quả Ngoại hạng Anh, Tottenham 2-1 Brighton: Gareth Bale ghi ...
    Kết quả Ngoại hạng Anh, Tottenham 2-1 Brighton: Gareth Bale ghi ...
    Sự chờ đợi về Gareth Bale của HLV Mourinho đã có thành quả, khi ngôi sao người xứ Wales này ghi bàn quyết định giúp Tottenham đánh bại Brighton 2-1 rạng ...
    Source by: Báo Thanh Niên

Bầu cử Tổng thống Mỹ

  • Bầu cử Tổng thống Mỹ sắp
    Bầu cử Tổng thống Mỹ sắp 'ngã ngũ', châu Âu e ngại điều gì?
    TGVN. Châu Âu bắt đầu nhận ra rằng, một số thành tố của mối quan hệ giữa hai bờ Đại Tây Dương sẽ không thể được khôi phục, dù ứng cử viên nào giành ...
    Source by: Báo TGVN
  • Thế giới
    Thế giới 'nín thở' chờ người đắc cử tổng thống Mỹ
    Nếu thế giới được quyền bầu cử tổng thống Mỹ, Israel có lẽ sẽ là một trong những nơi bỏ phiếu nhiều nhất cho Trump. Từ khi Donald Trump trở thành ông chủ ...
    Source by: VnExpress

Lazio

  • Kết quả vòng 6 Serie A 202021: Lazio thắng nhọc, Roma thắng dễ ...
    Kết quả vòng 6 Serie A 202021: Lazio thắng nhọc, Roma thắng dễ ...
    Vòng 6 Serie A 2020/21 đã chứng kiến những kết quả trái ngược của các đội bóng lớn. Trong khi Lazio thắng nhọc, Roma thắng dễ thì Napoli lại thua sốc.
    Source by: Bóng Đá +
  • Người thừa Man Utd mở điểm, Lazio lội ngược dòng ngoạn mục ...
    Người thừa Man Utd mở điểm, Lazio lội ngược dòng ngoạn mục ...
    Torino và Lazio đã tạo nên 1 trận cầu giàu cảm xúc, kết quả chỉ được định đoạt trong những phút bù giờ.
    Source by: Tin Thể Thao

Park Ji Sun

  • Diễn viên hài nổi tiếng Park Ji Sun đột ngột qua đời cùng mẹ ruột
    Diễn viên hài nổi tiếng Park Ji Sun đột ngột qua đời cùng mẹ ruột
    Thông tin diễn viên hài Park Ji Sun mất tại nhà riêng gây xôn xao dư luận châu Á.
    Source by: Saostar.vn
  • Nghệ sĩ hài quen mặt Park Ji Sun và mẹ ruột qua đời tại nhà riêng
    Nghệ sĩ hài quen mặt Park Ji Sun và mẹ ruột qua đời tại nhà riêng
    TPO - Cảnh sát đang điều tra vụ nghệ sĩ hài Park Ji Sun và mẹ ruột được phát hiện qua đời tại nhà riêng.
    Source by: Tiền Phong

Nghệ sĩ Ánh Hoa

  • Đồng nghiệp viếng nghệ sĩ Ánh Hoa
    Đồng nghiệp viếng nghệ sĩ Ánh Hoa
    Diễn viên Bảo Chung, Thành Lộc, Trương Ngọc Ánh... ôn kỷ niệm về nghệ sĩ gạo cội Ánh Hoa khi viếng bà, trưa 2/11. - VnExpress.
    Source by: VnExpress
  • Thương tiếc nghệ sĩ Ánh Hoa:
    Thương tiếc nghệ sĩ Ánh Hoa: 'Bà má Nam Bộ' từ tốn, giản dị và mộc ...
    TTO - Trong ký ức của đạo diễn Nguyễn Võ Nghiêm Minh và các diễn viên thế hệ sau, nghệ sĩ Ánh Hoa có 'nét mặt từ tốn, cung cách giản dị và diễn xuất mộc ...

Lịch thi đấu bóng đá

  • Lịch thi đấu bóng đá hôm nay ngày 2/11
    Lịch thi đấu bóng đá hôm nay ngày 2/11
    Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 2/1/2020 - Lịch thi đấu bóng đá ngày 2/11 được báo Vietnamnet cập nhật chính xác nhất.
    Source by: Vietnamnet.vn
  • Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 2/11: Ngựa ô Leeds United ra sân
    Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 2/11: Ngựa ô Leeds United ra sân
    00h30: Fulham vs West Brom. 03h00: Leeds United vs Leicester City. Lịch thi đấu La Liga. 03h00: Villareal vs Real Valladolid. Lịch thi đấu Bundesliga.
    Source by: Thể Thao 247

Juventus

  • Ronaldo tỏa sáng ngày tái xuất, Juventus đại thắng 4-1 trước Spezia
    Ronaldo tỏa sáng ngày tái xuất, Juventus đại thắng 4-1 trước Spezia
    Siêu sao Cristiano Ronaldo chỉ cần hơn 30 phút góp mặt là đủ để ghi dấu ấn, giúp Juventus đại thắng 4-1 Spezia ở vòng 6 Serie A.
    Source by: Báo Lao Động
  • Khỏi COVID-19, Ronaldo trở lại và lập cú đúp giúp Juventus thắng ...
    Khỏi COVID-19, Ronaldo trở lại và lập cú đúp giúp Juventus thắng ...
    TTO - Tối 1-11 tại vòng 6 Giải vô địch Ý (Serie A), Juventus đã có thắng lợi 4-1 trước Spezia. Ronaldo là tâm điểm chú ý khi vào sân từ ghế dự bị nhưng vẫn có ...

No Nut November

  • 'Tháng không tình dục' khiến dân mạng đua nhau thách thức
    'No Nut November' hay còn gọi là 'tháng không tình dục' -một trào lưu đã có gần một thập kỷ, đến hẹn lại lên, khiến dân mạng rào rào troll nhau.

AC Milan

  • AC Milan đầu bảng Serie A, Barca đứng thứ 12 tại La Liga - BBC ...
    AC Milan đầu bảng Serie A, Barca đứng thứ 12 tại La Liga - BBC ...
    Ibrahimovic ghi thêm một bàn thắng nữa cho AC Milan, đầu bảng Serie A trong khi Barcelona hiện kém Real Madrid tới 8 điểm.
    Source by: BBC Tiếng Việt
  • Ibrahimovic lập siêu phẩm, AC Milan độc chiếm ngôi đầu Serie A
    Ibrahimovic lập siêu phẩm, AC Milan độc chiếm ngôi đầu Serie A
    TPO - Phong độ chói sáng của lão tướng Zlatan Ibrahimovic đã giúp AC Milan đánh bại Udinese ở những phút cuối trận, qua đó độc chiếm ngôi đầu bảng Serie ...
    Source by: Tiền Phong

Chelsea vs Burnley

  • Chelsea đại thắng với niềm cảm hứng mang tên Ziyech
    Chelsea đại thắng với niềm cảm hứng mang tên Ziyech
    Kết quả Ngoại hạng Anh: Vị trí thứ 10 rõ ràng không thể làm thỏa mãn tham vọng của The Blues. Bởi vậy, Lampard cùng các học trò cần tận dụng tốt cơ hội ...
    Source by: Thể Thao 247
  • Trực tiếp Burnley vs Chelsea, 22h ngày 31/10
    Trực tiếp Burnley vs Chelsea, 22h ngày 31/10
    VietNamNet gửi đến quý độc giả diễn biến trận đấu giữa Burnley vs Chelsea thuộc khuôn khổ vòng 7 Ngoại hạng Anh, diễn ra lúc 22h ngày 31/10.
    Source by: Vietnamnet.vn

Aston Villa

  • Southampton hạ Aston Villa trong trận cầu kịch tính 7 bàn
    Southampton hạ Aston Villa trong trận cầu kịch tính 7 bàn
    Aston Villa và Southampton đã cống hiện một trận cầu mãn nhãn cùng tiết tấu nghẹt thở với 7 bàn thắng được ghi. Chiến thắng cuối cùng đã thuộc về đội ...
    Source by: Thể Thao 247
  • Video highlight trận Aston Villa - Southampton: Đại tiệc 7 bàn, nghẹt ...
    Video highlight trận Aston Villa - Southampton: Đại tiệc 7 bàn, nghẹt ...
    Video highlight trận Aston Villa - Southampton, vòng 7 Ngoại hạng Anh) Một trận cầu chứng kiến cơn mưa bàn thắng và nghẹt thở tới tận phút cuối cùng.
    Source by: Tin tức 24h

Châu Bùi

  • 'Phong cách làm móng tay của Châu Bùi nữ tính hơn Suboi'
    Quin là người đứng sau 3 bộ móng độc đáo trong dịp Halloween của Châu Bùi.
    Source by: Zing.vn
  • Châu Bùi hóa trang thành yêu tinh
    Châu Bùi hóa trang thành yêu tinh
    Nhân dịp Halloween nhiều nghệ sĩ Việt đã hóa trang thành nhiều nhân vật huyền thoại, cổ tích ngày xưa. Trong đó, có Châu Bùi cô nàng đã hóa trang thành ...
    Source by: Báo Công Lý

Hồ Ngọc Hà

  • Vóc dáng Hồ Ngọc Hà ở những tháng cuối thai kỳ
    Vóc dáng Hồ Ngọc Hà ở những tháng cuối thai kỳ
    Việc mang thai ở những tháng cuối khiến Hồ Ngọc Hà thường mất ngủ, song cô hạnh phúc khi có một thai kỳ mạnh khoẻ, thuận lợi. - Ngôi sao.
    Source by: Ngôi Sao
  • Hồ Ngọc Hà tiết lộ sẽ ra phim về hành trình mang song thai
    Hồ Ngọc Hà tiết lộ sẽ ra phim về hành trình mang song thai
    Mới đây, nữ ca sĩ Hồ Ngọc Hà đã quyết định khoe bụng bầu và còn tiết lộ sẽ ra phim ngắn.
    Source by: Lao Động Trẻ

Lisa (BlackPink

  • Joy nhiều lần diện váy áo giống Jennie, Lisa
    Joy nhiều lần diện váy áo giống Jennie, Lisa
    Dân mạng từng gọi thành viên nhóm Red Velvet là "thánh đụng hàng" khi mặc đồ giống nhiều mỹ nhân xứ Hàn.
    Source by: Zing.vn
  • Lượng mua album từ fandom Trung của idol nữ: BLACKPINK "nắm ...
    Lượng mua album từ fandom Trung của idol nữ: BLACKPINK "nắm ...
    Số liệu cho thấy fan Trung của BLACKPINK mua album cực khủng, còn Irene (Red Velvet) gây bất ngờ vì nhận được sự ủng hộ ngoài sức tưởng tượng.
    Source by: Kênh 14

Nguyễn Xuân Phúc

  • Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc: Hạn chế phát triển thuỷ điện nhỏ
    Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc: Hạn chế phát triển thuỷ điện nhỏ
    Tại buổi thảo luận tổ về tình hình kinh tế - xã hội theo chương trình kỳ họp thứ 10 của Quốc hội, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh cần hạn chế phát ...
  • Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc thị sát tình hình khắc phục hậu quả ...
    Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc thị sát tình hình khắc phục hậu quả ...
    Ngày 1/11, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đến thăm hỏi và tặng quà một số gia đình có hoàn cảnh khó khăn, chịu thiệt hại nặng nề do Bão số 9 tại các tỉnh ...

HIEUTHUHAI

  • HIEUTHUHAI khẳng định: "Việc tăng cát-xê của rapper là sự thật ...
    HIEUTHUHAI khẳng định: "Việc tăng cát-xê của rapper là sự thật ...
    Trong một đêm nhạc diễn ra tối ngày 31/10, chàng rapper "nam thần" HIEUTHUHAI đã thẳng thắn chia sẻ ý kiến của anh về việc giá cát-xê của các nghệ sĩ Rap ...
    Source by: Kênh 14
  • Đối đầu Hieuthuhai, Kiều Loan dừng chân tiếc nuối tại "King of rap"
    Đối đầu Hieuthuhai, Kiều Loan dừng chân tiếc nuối tại "King of rap"
    Trong tập 13 "King of rap", Á hậu Kiều Loan đã "chạm trán" Hieuthuhai. Tuy nhiên, may mắn đã không đến với người đẹp khi cô phải dừng chân tại vòng thi này.
    Source by: Lao Động Trẻ

Liverpool vs West Ham

  • Trực tiếp Liverpool 2-1 West Ham: Phạt đền
    Trực tiếp Liverpool 2-1 West Ham: Phạt đền
    Trực tiếp Ngoại hạng Anh: Liverpool sẽ có cuộc tiếp đón West Ham trên sân nhà Anfield trong trận đấu tại vòng 7, họ cần tập trung để có 3 điểm.
    Source by: Thể Thao 247
  • Ngoại hạng Anh, Liverpool vs West Ham:
    Ngoại hạng Anh, Liverpool vs West Ham: 'Đoàn quân đỏ' hướng ...
    Liverpool sẽ đón tiếp West Ham tại sân Anfield vào lúc 0 giờ 30 ngày 1.11 (theo giờ VN) mà chỉ cần không thua là họ sẽ chạm mốc kỷ lục 63 trận bất bại trên ...
    Source by: Báo Thanh Niên

XSMN Kết quả xổ số miền Nam 31/10

  • XSHCM 2/11 – XSTP 2/11 – Kết quả xổ số TP.HCM ngày 2 tháng 11 ...
    XSHCM 2/11 – XSTP 2/11 – Kết quả xổ số TP.HCM ngày 2 tháng 11 ...
    Trực tiếp kết quả XSTP 2/11 – XSHCM 2/11 – KQXSTP 2/11 - Xổ số Hồ Chí Minh 2/11/2020 thứ 2 vào lúc 16h15p – 16h30p, xem thêm KQ XSHCM tuần trước ...
    Source by: An Ninh Thủ Đô

Trà Leng

  • Sạt lở núi ở Trà Leng: Điều động 20 cano tìm kiếm nạn nhân mất tích
    Sạt lở núi ở Trà Leng: Điều động 20 cano tìm kiếm nạn nhân mất tích
    Lực lượng chức năng sẽ dùng 20 cano chạy tìm kiếm các nạn nhân còn mất tích sau vụ sạt lở ở thôn 1, xã Trà Leng vì có khả năng các nạn nhân đã bị cuốn ra ...
    Source by: Báo Lao Động
  • Mọi biện pháp tìm kiếm người mất tích ở Trà Leng
    Mọi biện pháp tìm kiếm người mất tích ở Trà Leng
    (Chinhphu.vn) – Ngày 31/10, Trung tướng Thái Đại Ngọc – Tư lệnh Quân khu 5 đã trực tiếp thị sát hiện trường vụ sạt lở tại xã Trà Leng. Cùng đi có đồng chí ...

MU vs Arsenal

  • Chấm điểm MU vs Arsenal: Tuyệt đỉnh Thomas Partey
    Chấm điểm MU vs Arsenal: Tuyệt đỉnh Thomas Partey
    Chấm điểm MU vs Arsenal: Tuyệt đỉnh Thomas Partey - Thomas Partey chơi tuyệt hay, che mờ Bruno Fernandes trong trận chiến MU vs Arsenal.
    Source by: Vietnamnet.vn
  • Pogba hóa tội đồ, MU tiếp tục chìm sâu tại Ngoại hạng Anh
    Pogba hóa tội đồ, MU tiếp tục chìm sâu tại Ngoại hạng Anh
    Kết quả Ngoại hạng Anh: Trong một ngày thi đấu bế tắc, Manchester United đã phải nhận thất bại cay đắng trước Arsenal ngay trên sân nhà.
    Source by: Thể Thao 247

Soure by: VnExpress


Facebook Google twitter
Tags: ‘Đạo’ tri thức